مهارت های اجتماعی
عمده ترین هدف آموزش در این دوره آماده کردن کودکان برای ورود به دبستان است.
از مهمترین آموزش مهارت های اجتماعی آموزش تعامل کودک با دیگر همسالان در دوران پیش دبستانی است.
نحوه نوشتن برنامه مهارت های اجتماعی در کودکان : لیستی از مهارت های اجتماعی مناسب کودکان را تهیه کنید.
ملی:
-
-
آشنایی با سرزمین مان ایران
-
آشنایی با آیین نوروزی
-
احترام به محیط زیست
-
مراقبت از حیوانات بومی
مهارتهای زندگی :
-
شناخت خود ونام خود
-
سلام و احوالپرسی
-
خداحافظی
-
دوست یابی
-
رعایت نوبت
-
انجام کار گروهی
-
احترام به خود و دیگران
-
رعایت بهداشت فردی و عمومی
-
شناخت احساسات
-
کنترل خشم
-
کمک به دیگران
-
امانتداری
-
بخشش و مهربانی
نکات ایمنی و امنیتی
-
صحبت نکردن با غریبها
-
نگرفتن خوراکی از غریبها
-
باز نکردن در به روی غریبها
-
جدا نشدن از والدین در مکانهای غریبه
-
اگر گم شدیم پیش پلیس برویم
-
در کوچه و خیابان پر تردد بازی نکنیم
شما می توانید مهارت های اجتماعی کودکان را با استفاده از روش های گوناگون مثل قصه گویی، مدل سازی ، نقش بازی کردن و اجرای نمایش و تمرین به نوآموزان بیاموزند.
بیانات چهره ای مثل خندیدن،رعایت فاصله اجتماعی نسبت به دیگران،چگونگی صدا،سلام کردن، احوالپرسی با دیگران،گفتگو کردن،بازی و کارکردن با دیگران،جلب توجه و درخواست کمک،مهار پرخاشگری ،آراستگی و بهداشت پایه و اساس مهارت های اجتماعی کودکان هستند.
سلام کردن
کودکان از طريق تعامل با هم سالان شان با آن ها ارتباط برقرار می کنند. نخستين گام در برقراري ارتباط، سلام کردن به ديگری است. ما نه تنها با استفاده از واژگانی مثل« سلام » و « حالت چطوره »، بلکه با تغيير حالت چهره، تُن صدا، ژست و فرم نشستن و ايستادن نيز با افراد ديگر ارتباط برقرارمي کنيم.
بهترین راه آموزش سلام کردن به کودکان این است زمانی که در مقابل کودک قرار می گیرد به او بلند و شاد سلام کنید. ودر زمانی که اول او سلام می کند شما با یک سلام هیجانی جواب او را بدهید به نحوه ای که متوجه شود سلام کردن او آن هم برای اولین نفر چقدر شما را خوشحال و هیجان زده کرده .
پيش قدم شدن در گفت و گو
بعد از سلام و احوال پرسی، معمولاً گفت و گو شروع مي شود. براي ورود به بحث، کودک بايد بتواند مکالمه ای را آغاز کند، ادامه دهد و به پايان برساند. اين مهارت مستلزم خوب گوش دادن و توجه کردن است.
براي مثال، او بايد اصل « رعايت نوبت » را بداند. گاهی کودکان موضوعی برای صحبت کردن با يک ديگر ندارند، در اين گونه موارد می توانند پرسشی را مطرح کنند؛ مثل کارتون خرس ها را ديده ای؟ يا می دانی در مدرسه چه اتفاقی افتاده است؟ موضوع بحث بايد برای هر دو طرف جالب و جذاب باشد تا هر دو را به نوعی درگير صحبت کند.درک احساس شنونده
-
مانی که يک گفت و گو آغاز می شود، برای حفظ و ادامه ی آن لازم است که گوينده به حالت های عاطفی شنونده اش توجه داشته باشد.
کودکانی که مشکل ارتباطی دارند، اغلب در درک احساس شنونده نيز ناتوان هستند، در حالي که کودک اجتماعی، سريع و راحت می تواند حالت های احساسی شنونده اش را بشناسد و طبقه بندی کند، آن گاه سخنانش را ارزيابی کند و بر اساس پاسخ هايی که از شنونده دريافت می دارد، کلماتش را انتخاب کرده و گفت و گو را ادامه دهد.
این موضوع نیز نقش مهمی در مهارت های اجتماعی کودکان دارد.
يافتن نقاط مشترک
برای حفظ يک مکالمه ی دوستانه، توجه به نقاط مشترک هر دو طرف اهميتی خاص دارد. اين سرنخ ها به کودک يا نوجوان کمک می کند تا تمايل بيش تري برای ادامه ی دوستی و ديدارهای بعدی با هم داشته باشند.
شاید دقت کرده باشید کودکان آرام در کلاس با هم دوست می شوند و کودکان با تحرک و جنب وجوش بالا هم با هم.
مهارت اشتراک گذاری:
تمایل کودک به اشتراک گذاری خوراکی یا اسباب بازی می تواند به او در دوستیابی کمک کند. منابع
اما کودکان بین 3 تا 6 سال عموما خودخواه تر هستند و چندان تمایلی به اشتراک گذاری ندارند. خصوصا اگر برای خود کودک هزینه ای داشته باشد. یعنی کودکی که تنها یک شیرینی دارد تمایل چندانی به نصف کردن آن با دوست خودش ندارد چون این کار برای کودک به معنی لذت کمتر از خوراکی خواهد بود. اما ممکن است اسباب بازی ای که دیگر تمایلی به بازی کردن با آن ندارد را به راحتی با دیگران به اشتراک بگذارد.
چطور اشتراک گذاری را به کودکان آموزش دهیم
در حالی که نباید برای اشتراک گذاری چیز خاص یا به شخص خاصی به کودک اصرار کنیم، اما می توانیم با تاکید کردن و توجه کردن به کودک در زمانی که چیزی را به اشتراک می گذارد این عادت را در او تقویت کنیم. از کودک خود برای اشتراک گذاری با دیگران تشکر کنید و به او یادآور شوید که این کار او چه تاثیر مثبتی روی دیگران داشته است. مثلا بگویید، "خوراکی خودت رو با خواهرت تقسیم کردی؟ حتما خیلی خوشحال شده. چه کار خوبی".
مهارت همکاری:
همکاری به معنی کار با فرد یا افراد دیگر به منظور رسیدن به یک هدف مشترک است. مهارت های همکاری خوب برای موفقیت در جامعه ضروری است. کودکان از سنی حدود سه و نیم سالگی می توانند برای رسیدن به هدفی مشترک با همسالان خود همکاری کنند. همکاری در کودکان می تواند ساخت یک برج اسباب بازی باشد یا بازی کردن در یک بازی گروهی که نیاز به مشارکت اعضا دارد.
مهارت اجتماعی احترام به حریم شخصی: برخی از کودکان عادت دارند که از فاصله ی نزدیک با دیگران صحبت کنند که این موضوع ممکن است باعث آزار دیگران شود. به همین علت ضروری است که به کودک آموزش دهیم چطور به حریم خصوصی دیگران احترام بگذارد.
قوانینی در کودکستان بگذارید تا کودکان یاد بگیرند حریم شخصی افراد را رعایت کنند. دست نزدن به وسایل دیگران ،
اگر نوآموز وسایل دوستانش را به زور از آنها می گیرد یا آنها را هل می دهد،به او گوشزد کنید.
به کودک یاد دهید که هنگام صحبت کردن با دیگران حداقل یک دست با آنها فاصله بگیرند یا فاصله ی مناسب هنگام ایستادن در صف با نفر جلویی را رعایت کنند. همچنین باید کودک یاد بگیرد که تماس جسمی با افراد را به حداقل برساند. بهتر است برای مشخص شدن موقعیت های نامناسب در زمینه ی حریم های شخصی با کودک به ایفای نقش در سناریو های مختلف بپردازید.
مهارت برقراری ارتباط چشمی: یک ارتباط چشمی مناسب بخش مهمی از توانایی ارتباطی به حساب می آید. برخی از کودکان در برقراری ارتباط چشمی با طرف مکالمه ی خود دچار مشکل هستند.
مهم نیست که کودک شما خجالتی است یا حواس او به جای دیگری پرت می شود. در هرحال بایستی کودک این مهارت را فرا بگیرد. برای این کار می توانید دو سناریوی مختلف بازی کنید. در حالت اول از او بخواهید که برای شما داستانی تعریف کند. درحین تعریف کردن شما مدام به جاهای دیگر نگاه کنید یا چشم هایتان را ببندید یا به زمین خیره شوید. سپس سناریوی دوم را انجام دهید که در آن در حین داستان، نگاه شما به چشمان کودک باشد. سپس از او بخواهید احساس خودش در این دو حالت را بیان کند.
